Een katalysator, vaak gewoon ‘kat’ genoemd, is het deel van uw uitlaatsysteem dat de schadelijkste gassen uit de motor omzet in minder schadelijke, voordat ze de uitlaat verlaten. Elke nieuwe benzineauto in de Europese Unie heeft er sinds 1993 een nodig, en diesels hebben hun eigen versie, naast andere emissiebeperkende onderdelen.
Hoe hij werkt
In de stalen behuizing zit een honingraatvormige kern, de monoliet, van keramiek of metaal en bedekt met een dun laagje edelmetalen: platina, palladium en rodium. Door de honingraatstructuur past een enorm oppervlak in een kleine ruimte. Stromen de uitlaatgassen op bedrijfstemperatuur over dat oppervlak, dan werken de metalen als katalysator: ze zetten chemische reacties in gang zonder zelf te worden verbruikt.
In een moderne driewegkatalysator vinden drie reacties tegelijk plaats:
- Koolmonoxide (CO), een giftig gas, wordt geoxideerd tot koolstofdioxide.
- Onverbrande koolwaterstoffen (HC), rauwe brandstof die aan de verbranding is ontsnapt, worden geoxideerd tot koolstofdioxide en waterdamp.
- Stikstofoxiden (NOx), een belangrijke oorzaak van luchtvervuiling in steden, worden teruggezet in stikstof en zuurstof.
Daarvoor moet de katalysator heet zijn: hij werkt pas goed bij enkele honderden graden Celsius. Daarom zit hij dicht bij de motor, en daarom zijn korte ritten met een koude motor de vuilste kilometers die een auto rijdt.
Katalysatoren voor benzine en diesel zijn verschillend
Benzinemotoren gebruiken de hierboven beschreven driewegkatalysator. Dieselmotoren draaien met een luchtoverschot en gebruiken daarom een oxidatiekatalysator (vaak DOC of dieselkatalysator genoemd) voor CO en koolwaterstoffen, samen met andere onderdelen: het roetfilter dat roet opvangt en bij nieuwere voertuigen een SCR-systeem dat NOx met AdBlue behandelt. Daarom staan diesel- en benzinekatalysatoren in onze catalogus als aparte productgroepen: ze zijn voor verschillende taken ontworpen, en welke de juiste is, hangt af van uw precieze voertuig en motor.
Waarom katalysatoren vervangen moeten worden
Een katalysator heeft geen bewegende delen en kan het hele leven van de auto meegaan, maar hij is kwetsbaar voor wat de motor erin stuurt. Overslaan, olieverbruik, lekkende koelvloeistof en kapotte sensoren beschadigen allemaal de monoliet, en klappen kunnen hem laten scheuren. Dan zet de katalysator de gassen niet meer goed om en wordt de auto meestal afgekeurd bij de uitlaatgastest van de APK. Voordat u een nieuwe koopt, is het de moeite waard om te begrijpen waardoor de oude kapot is gegaan: als de onderliggende oorzaak niet wordt verholpen, gaat de nieuwe katalysator op dezelfde manier kapot.
De juiste vervanger vinden
Een vervangende katalysator is specifiek voor uw voertuig, motor en emissienorm. Een onderdeel dat fysiek past, is niet per se goedgekeurd voor uw auto, en de Europese regels, die in Nederland gelden, schrijven voor de meeste voertuigen een typegoedgekeurde vervanger voor. De snelste manier om het juiste onderdeel te vinden is onze onderdelenzoeker: kies uw merk, model en motor en wij laten precies zien wat past. U kunt ook het hele assortiment katalysatoren bekijken.
Het onderdeel vinden: bekijk onze katalysatoren voor benzine en diesel, gecombineerde units van katalysator en roetfilter en units van SCR-katalysator en roetfilter, of ga direct naar uw voertuig: katalysatoren voor de Ford Focus, katalysatoren voor de Ford Fiesta, katalysatoren voor de Peugeot 208, katalysatoren voor de Opel Astra of alle voertuigen.